Leabharlann na Meán

Tá seachtar ceaptha ag Uachtarán na hÉireann, Catherine Connolly, inniu chun freastal mar bhaill den Chomhairle Stáit de réir Alt 31 den Bhunreacht. 

Is iad seo a leanas a ceapadh:-

• Fionnuala Ní Aoláin
• Linda Ervine
• Colin Harvey
• Kathleen Lynch
• Donncha O’Connell
• Conor O’Mahony
• Ciarán Ó hÓgartaigh

Dúirt an tUachtarán Connolly ina ráiteas:

“Ba mhaith liom buíochas a ghabháil le chuile dhuine a ceapadh as ucht glacadh leis an gcuireadh a bheith mar bhall den Chomhairle Stáit.  Tá saineolas ar leith chomh maith le réimse taithí ag an seachtar ball seo rud a chuirfidh go mór le hábhar a d’fhéadfadh teacht chun cinn le linn mo thréimhse oibre.  Tá mé ag tnúth go mór lena gcomhairle agus a gcuid tacaíochta ar feadh na seacht mbliana amach romham.”

Chomh maith leis an seachtar atá ceaptha ag an Uachtarán, tá siad seo a leanas ina mbaill den Chomhairle Stáit:-

• Baill de bhun oifige: An Taoiseach, An Tánaiste, An Priomh-bhreitheamh, Uachtarán na Cúirte Achomhairc, Uachtarán na hArd-Chúirte, Ceann Comhairle na Dála, Cathaoirleach an tSeanaid, an tArd-Aighne
• Chuile dhuine atá ábalta agus toilteanach gníomhú, a bhí i seilbh oifige mar Uachtarán, mar Thaoiseach nó mar Phríomh-Bhreitheamh. 

Nótaí do na hEagarthóirí

Beathaisnéisí iad siúd atá ceaptha

Fionnuala Ní Aoláin

Is i mBaile Átha Cliath a rugadh an tOllamh Fionnuala Ní Aoláin agus tógadh i nGaeltacht Chonamara í.  Is cainteoir dúchais Gaeilge í.  Tá clú domhanda bainte amach aici mar shaineolaí dlí idirnáisiúnta agus cearta daonna.  Is Ollamh le Dlí in Ollscoil na Baníona, Béal Feirste, Tuaisceart na hÉireann í faoi láthair agus ag an am céanna Ollamh Regents agus Ollamh Robina le Dlí, Polasaí Poiblí agus Sochaí i Scoil Dlí Ollscoil Minnesota.  Is comhalta tofa i de chuid Acadamh Ríoga na hÉireann agus Comhalta de chuid Acadamh na Breataine.  Bhí poist chuairte aici i Scoil Dlí Harvard, Ollscoil Yale, Ollscoil Princeton, Acadamh Geneva (An Eilvéis)  Ollscoil Juan Carlos III (An Spáinn) agus Ollscoil Eabhrais Iarúsailéim.

Tá iliomad duaiseanna agus gradaim acadúla bainte amach ag an Ollamh Ní Aoláin lena n-áirítear Comhaltacht Leverhulme, Gradaim Acadúla na Breataine, Duais Alon, Scoláireacht Robert Schumann, Gradam de chuid an Choimisiúin Eorpaigh, scoláireacht Fulbright agus comhaltacht Lawlor. 

Is le réimsí cumhachtaí éigeandála, frithsceimhlitheoireacht agus cearta daonna, rialachán coinbhleachta, ceartas idirthréimhseach, foréigean bunaithe ar ghnéas in aimsir chogaidh a bhain a saothar acadúil.  Bhí sí ar Bhord Choiste Riarachán Ceartais, eagraíocht cearta daonna bunaithe i mBéal Feirste, ó 1989 agus tá sí ina Leas-Chathaoirleach air anois.  Ba í an tOllamh Ní Aoláin Rapporteur Speisialta na Náisiún Aontaithe maidir le Cosaint agus Cur chun cinn Cearta Daonna ag an am céanna le Cur in aghaidh Sceimhlitheoireachta.  Ceapadh i ina Coimisinéir chuig Coimisiún Fiosrúcháin Neamhspleách na Náisiún Aontaithe maidir le Poblacht Arabach na Siria i 2025.

Linda Ervine

Is i gclann lucht oibre in Oirthear Bhéal Feirste a rugadh Linda Ervine. Is bainisteoir í ar an gcéad ionad Gaeilge lonnaithe i gceantar dílseoirí. Ní fhéadfaí samhlú nuair a thosaigh sí i mbun fhoghlaim na Gaeilge i 2011 go mbeadh ionad Gaeilge go deo i gcroílár oirthear Bhéal Feirste ach, ainneoin na ndeacrachtaí, tá Turas anois mar cheann de na soláthraithe is mó ranganna Gaeilge i mBéal Feirste.  Is bunaitheoir Scoil na Seolta í, an chéad scoil imeasctha a mhúineann trí mheán na Gaeilge. 

Bronnadh MBE uirthi as ucht a saothair ag cur chun cinn na Gaeilge i 2021; bhronn Ollscoil na Banríona dochtúireacht onórach uirthi i 2023;  ceapadh ina ball de chuid Acadamh Ríoga na hÉireann í i 2025 agus i Meitheamh na bliana céanna bhronn Coláiste na Tríonóide céim onórach uirthi; céim onórach ón Ollscoil Oscailte i nDeireadh Fómhair 2025 an gradam is déanaí a bronnadh uirthi. 

Colin Harvey

Is Ollamh le Cearta Daonna i Scoil an Dlí, Ollscoil na Banríona, Béal Feirste; Coimisinéir de chuid Coimisiún na hÉireann um Chearta an Duine agus Comhionannas agus ball de Choiste Eolaíochta Ghníomhaireacht Cearta Bunúsacha an Chomhaontais Eorpaigh é Colin Harvey.

Is iarCheann Scoil an Dlí, Ollscoil na Banríona, é an tOllamh Harvey agus dhá théarma déanta aige mar Choimisinéir Choimisiún Thuaisceart Éireann um Chearta an Duine.  Tá taithí de bhlianta aige i gcinnireacht, scoláireacht, seirbhís phoiblí, rannpháirtíocht chathartha i réimsí dlí bunreachtúil agus cearta daonna thar saol oibre 30 bliain san ard oideachais. 

Kathleen Lynch

Is socheolaí agus Ollamh Staidéir Chomhionnanis (Emerita) in Ollscoil Bhaile Átha Cliath í Kathleen Lynch áit ina raibh sí ina Léachtóir Sinsearach san Oideachas freisin.  Bhí sí ina ball de Choimisiún na hÉireann um Chearta an Duine agus Comhionannas ó 2020-2025.  Is Ball Feidhmeannach  tofa í de chuid Fóram Domhanda don Oideachas Athdhaonnachta faoi láthair.  

Tá a saol caite ag Kathleen ag cur comhionannas agus ceartas sóisialta chun cinn trí thaighde, oideachas agus gníomhhaíochas. Creideann sí gurbh é cuspóir na scoláireachta agus na taighde ní díreach an domhan a thuiscint ach é a athrú chun leas na daonnachta.  Chuige sin, bhí ról lárnach aici i mbunú Ionad Staidéir Comhionannas Ollscoil Bhaile Átha Cliath (1990) agus Scoil um Cheartas Sóisialta Ollscoil Bhaile Átha Cliath (2004/5).  Bhí forbairt, bunú agus teagasc chláir chéime, iarchéime, agus seachtrach i Staidéir Comhionannas agus Ceartas Sóisialta mar chuid dá saothar thar 30 bliain. 

Tá níos mó ná 300 alt acadúil scríofa aici, chomh maith le leabhair faoi chuile chineál ábhar bainteach le comhionannas agus ceartas sóisialta agus béim láidir ar an oideachas iontu.  Tá go leor foilsithe aici, le tamall anuas, ar an ngaol idir cúram, comhionannas agus ceartas sóisialta:  Affective Equality: Love, Care and Injustice (2009 príomh-údar);  agus Care and Capitalism: Why Affective Equality Matters for Social Justice (Polity Press, Cambridge 2022). 

Aoiscoláire í Kathleen chuig go leor de na hollscoileanna is clúití ar fud an domhan. Bhronn Ollscoil Bhaile Átha Cliath Bonn Ceannródaí Athruithe uirthi i 2018; agus bhronn Comhairle na hÉireann um Thaighde Gradam Uachtarán na hÉireann uirthi do thaighde, Ag Cur Comhionannas agus Ceartas Sóisialta chun cinn, uirthi i 2019. 

Donncha O’Connell

Is Ollamh Bunaithe le Dlí in Ollscoil na Gaillimhe é Donncha O’Connell.  Chaith sé dhá thréimhse mar Choimisinéir ar an gCoimisiún um Athchóiriú an Dlí agus ba bhall é, freisin, ar Choimisiún um Thodhchaí an Póilíneachta in Éirinn agus ball boird de chuid An Bord um Chúnamh Dlíthiúil.   

Bhí sé mar bhall den Ghrúpa Athbhreithniú Neamhspleách maidir leis na hAchtanna um Chiontaí in aghaidh an Stáit.  Bhí sé ar bhoird go leor eagraíochtaí cearta daonna lena n-áirítear, INTERIGHTS, FLAC agus Amnesty International - Éire, agus bhí sé mar an chéad Stiúrthóir lánaimseartha ar Chomhairle um Chearta Daonna na hÉireann.  

Ba é a bhí mar bhall Éireannach de Líonra AE Saineolaithe Neamhspleácha um Chearta Bunúsacha agus, níos déanaí, ball sinsearach Éireannach de FRALEX, an grúpa de shaineolaithe dlí a thug comhairle don Ghníomhaireacht AE um Chearta Bunúsacha bunaithe i Vienna.  Chaith sé níos mó ná naoi mbliana ar bhord Chompántas Amharclannaíochta Druid atá aitheanta go hidirnáisiúnta.  

Conor O’Mahony

Is Ollamh le Dlí agus Déan Scoil an Dlí Ollscoil Chorcaigh é Conor O’Mahony.  Baineann a chuid taighde agus teagasc le dlí bunreachtúil agus cearta páistí. 

Tá ionchur saineolaí tugtha aige ar na hábhair seo do Choistí éagsúla de chuid an Oireachtais, Coinbhinsiún na Bunreachta, Tionól na Saoránach agus Coimisiún Venice Chomhairle na hEorpa. 

Is stiúrthóir é ar Chlinic Dlí na bPáistí a thacaigh le dlíthíocht rathúil i gCúirt Uachtarach na hÉireann agus Cúirt Chearta Daonna na hEorpa.  Bhí sé ina Rapporteur Speisialta chuig Rialtas na hÉireann maidir le Cosaint Páistí.

Ciarán ó hÓgartaigh

Is iarUachtarán Ollscoil na Gaillimhe é Ciarán Ó hÓgartaigh agus ollscoil bunaithe ar luachanna, ollscoil do leas an phobail mar fhís aige. Bhí sé ina Chathaoirleach ar Ollscoileanna na hÉireann agus comhoibriú á spreagadh aige idir ollscoileanna oileán na hÉireann.  Roimhe sin, bhí sé ina Ollamh Cuntasaíochta agus Déan Scoileanna Gnó Ollscoil Bhaile Átha Cliath. 

Tá PhD aige ó Ollscoil Leeds agus bhí sé ina scoláire Fulbright in Ollscoil Northeastern Boston. 

Tá sé ar bord Leabharlann Náisiúnta na hÉireann, ar Chomhairle Institiúid um Thaighde Eacnamaíochta agus Sóisialta agus ar bord eagarthóireachta Studies.  Scríobhann sé alt as Gaeilge don Irish Times ó am go chéile.